Скарбніца Барысаўскага музея

Барысаўскі дзяржаўны аб’яднаны музей вядзе сваю гісторыю з 1946 года. Зробім спробу вызначыць найбольш каштоўныя прадметы з гэтага збору.

1. Чарніліца і абразок XVII ст.

Знаходкі са Старабарысава займаюць значную частку археалагічнай калекцыі, прадстаўленай у сталай экспазіцыі музея. Сярод іх асабліва вылучаюцца чарніліца і абразок часоў Рэчы Паспалітай.

2. Навершнік дрэўка сцяга французскай арміі пачатку ХІХ ст.

Французскі навершнік у выглядзе арла быў знойдзены ў 1963 г. жыхаром вёскі Лошыца Мікалаем Навумаўцам ў аднайменнай рацэ. Дагэтуль нявызначана якому вайсковаму падраздзяленню ён належаў, аднак прэзідэнт французскага навукова-гістарычнага таварыства “Цэнтр напалеонаўскіх даследаванняў” Фернана Бокура мяркуе, што гэта мог быць 29-ы полк лёгкай пяхоты з дывізіі Партуна.

Французскі навершнік – унікальная знаходка, аніводны беларускі музей не можа пахваліцца аналагічным экспанатам. Зрэшты, арыгінальны экспанат для бяспекі захоўваецца ў фондах, а ў экспазіцыі музея прадстаўлена яго копія.

3. Барабан пачатку ХІХ ст.

Маршавы барабан расійскага войска быў выраблены ў 1808 г. Практыка выкарыстання барабанаў у расійскім войску з’яўляецца ў сярэдзіне XVI ст. У абавязкі барабаншчыка ўваходзіла суправаджэнне войска на маршы і перадача сігналаў падчас бою.

4. Грэнадзёрка ўзору 1802 г.

Грэнадзёрка – галаўны ўбор грэнадзёраў, адборных часткаў пяхоты і кавалерыі, першаснай задачай якіх быў штурм варожых умацаванняў.

Двухгаловы арол і надпіс “З намі Бог” на грэнадзёрках расійскай арміі з’явіўся ў 1802 г.

5. Эпалеты французскага ўлана

Уланы – род лёгкаўзброенай кавалерыі. У арміі Напалеона былі асобныя падраздзяленні ўлан з тэрыторыі былой Рэчы Паспалітай. Адным з іх, 27 палком уланаў кіраваў Дамінік Геранім Радзівіл.

6. Каска кірасіра. Францыя.

Кірасіры – род цяжкай кавалерыі, апранутай у кірасы, адмысловы металічны даспех.

7. Аўстрыйская гармата пачатку ХІХ ст.

Гармата, прадстаўленая ў экспазіцыі, належыць Нацыянальнаму гістарычнаму музею Рэспублікі Беларусь, аднак ужо не першы год выстаўляецца ў Барысаве.

8. Стары рукапіс Торы

Напісаны на пергаменце. Ствараліся такія кнігі на тэрыторыі Беларусі да сярэдзіны ХІХ ст. у Міры і Барысаве.

9. Графін для лікёру пачатку ХХ ст.

Выраблены на крышталёвай фабрыцы таварыства братоў Краёўскіх “Барысаў”. Мае ручны роспіс. Барысаўская гута пачала сваю гісторыю з 1898 г. На ёй выраблялі шкляны і крышталёвы посуд, лямпавае шкло. Назву “Крышталёвая фабрыка “Барысаў” яна атрымала ў 1904 г. і пасля гэтага стала даволі вядомай у Расійскай імперыі. У 1910 г. барысаўскі крышталь быў адзначаны медалем на выставе шкла ў Парыжы.

10. Прэс-пап’е з выявай Напалеона. 1912 г.

Прэс-пап’е было выраблена да стогадовага юбілею падзей 1812 г. на крышталёвай фабрыцы Таварыства братоў Краеўскіх “Барысаў”.

11. Скульптура "Партрэт Героя Савецкага Саюза П. Рака"

Скульптура была выраблена народным мастаком Беларусі Анатолем Анікейчыкам у 1984 г. У 1987 г. аўтар скульптуры атрымаў званне ганаровага грамадзяніна Барысава.

12. Карціна "Рака Бярэзіна ля вёскі Студзёнка".

Карціну намаляваў лаўрэат Дзяржаўнай прэміі Рэспублікі Беларусь барысаўчанін Валерый Шкаруба ў 2009 г.